Kanserle Savaşta Ucuz ve Güçlü Silah: Aspirin Riski Azaltabilir mi?

Yaygın kullanılan ve neredeyse her evde bulunan Aspirin, son yıllarda kanser araştırmalarının odağı haline geldi. Özellikle genetik yatkınlığı olan bireylerde yapılan çalışmalar, aspirinin kanserin tekrar etme riskini önemli ölçüde azaltabileceğini ortaya koyuyor.

Büyük araştırmalardan dikkat çeken sonuçlar

İsveç merkezli ve Karolinska Enstitüsü öncülüğünde yürütülen çalışmada, 3 binden fazla kolorektal kanser hastası üç yıl boyunca takip edildi. Sonuçlara göre aspirin kullanan hastalarda kanserin yeniden ortaya çıkma riski, plasebo grubuna kıyasla %55 daha düşük bulundu.

Bu bulguların ardından İsveç’te 2026 itibarıyla kolon kanseri hastalarında genetik tarama yapılarak uygun olanlara düşük doz aspirin önerilmeye başlandı.

10 yıllık takipte risk yarı yarıya azaldı

John Burn liderliğinde Newcastle Üniversitesi tarafından yürütülen bir başka çalışmada ise Lynch Sendromu taşıyan 861 kişi 10 yıl boyunca izlendi.

En az iki yıl aspirin kullanan bireylerde kolon kanseri gelişme riskinin yaklaşık %50 azaldığı görüldü. Daha sonraki aşamada uygulanan düşük doz (75–100 mg) aspirin kullanımının da benzer koruyucu etki sağladığı belirlendi.

Aspirin kanseri nasıl etkiliyor?

Uzmanlara göre aspirinin kanser üzerindeki etkisi iki temel mekanizmaya dayanıyor:

• COX-2 enziminin baskılanması: Tümör oluşumunda rol oynayan inflamasyon sürecini azaltıyor
• Bağışıklık sistemini destekleme: Kanser hücrelerinin bağışıklık sistemi tarafından fark edilmesini kolaylaştırıyor

Uzmanlar uyarıyor: Herkese uygun değil

Tıbbi Onkoloji Uzmanı Atakan Topçu, aspirinin koruyucu etkisinin özellikle yüksek risk grubunda görüldüğünü belirterek önemli bir uyarıda bulundu:

• Aspirin herkes için rutin olarak önerilmiyor
• En güçlü kanıtlar genetik risk taşıyan bireylerde elde edildi
• Etkisi genellikle 2–5 yıl düzenli kullanım sonrası ortaya çıkıyor

Yan etkiler göz ardı edilmemeli

Aspirin kullanımının ciddi yan etkileri de bulunuyor. Özellikle:

• Mide kanaması
• Beyin kanaması

gibi risklerin, ileri yaşta ve kan sulandırıcı kullanan kişilerde daha yüksek olduğu belirtiliyor.

Diğer kanser türleri için araştırmalar sürüyor

Aspirinin en güçlü etkisi şu an için kolon kanserinde görülüyor. Meme, prostat ve mide kanseri gibi diğer türlerdeki etkisini netleştirmek için geniş kapsamlı yeni çalışmalar devam ediyor.

Uzmanlar, mevcut veriler ışığında yaklaşımın “herkese aspirin” değil, “uygun hastaya, doktor kontrolünde aspirin” olması gerektiğini vurguluyor.

Haber Giriş:1.05.2026 – 21:52

Kaynak:https://www.hurriyet.com.tr/aile/kanserle-savasta-ucuz-ve-guclu-silah-neredeyse-her-evde-olan-o-ilac-riski-yari-yariya-azaltiyor-43160290