El yazısı beyin sağlığının gizli işaretlerini ortaya çıkarıyor

Yeni araştırma, kalem hareketlerinin bilişsel gerilemeyi erken aşamada gösterebileceğini ortaya koydu

Dijital çağda giderek daha az kullanılan el yazısı, sanılandan çok daha önemli bilgiler taşıyor olabilir. Portekiz’deki University of Évora araştırmacıları tarafından yürütülen yeni bir çalışma, kişilerin yazı yazma biçimindeki ince değişimlerin erken bilişsel gerilemenin habercisi olabileceğini ortaya koydu.

Araştırmacılara göre el yazısı yalnızca motor beceri değil; beynin planlama, koordinasyon ve bilgi işleme kapasitesini doğrudan yansıtan güçlü bir gösterge niteliği taşıyor.

Beynin çalışma şekli yazı stiline yansıyor

Günlük hayatta çoğu insan yazı yazarken kalem hareketleri üzerine bilinçli olarak düşünmüyor. Ancak bu süreçte beyin; hareket planlama, dikkat, hafıza ve kas koordinasyonu gibi birçok bilişsel sistemi aynı anda yönetiyor.

Frontiers in Human Neuroscience dergisinde yayımlanan araştırmaya göre, bilişsel performanstaki düşüş bu karmaşık koordinasyon sisteminde bozulmalara yol açıyor ve bunun izleri doğrudan el yazısında görülebiliyor.

“Yazı, beynin içine açılan bir pencere”

Çalışmanın kıdemli yazarı, yardımcı doçent Ana Rita Matias, bulguların önemine dikkat çekerek el yazısının nörolojik sağlık açısından güçlü bir gösterge olduğunu vurguladı.

Matias, bilişsel bozukluğu bulunan yaşlı bireylerin yazı hareketlerinde zamanlama ve organizasyon açısından belirgin düzensizlikler tespit ettiklerini belirtti. Özellikle yüksek zihinsel yük gerektiren görevlerde bu farklılıkların daha net hale geldiğini ifade etti.

58 yaşlı katılımcı üzerinde detaylı inceleme yapıldı

Araştırma kapsamında yaşları 62 ile 92 arasında değişen 58 yaşlı yetişkin incelendi. Katılımcılardan 38’inin tıbbi geçmişinde bilişsel gerileme öyküsü bulunuyordu.

Deneylerde katılımcılar dijital kalem ve tablet kullanarak çeşitli yazma görevlerini yerine getirdi. Önce kısa sürede çizgiler ve noktalar oluşturmaları istendi, ardından kopyalama ve dikte egzersizleri yaptırıldı.

Araştırmacılar bu süreçte yazı hızı, kalem vuruşlarının süresi, başlangıç zamanı ve hareket organizasyonunu ayrıntılı olarak analiz etti.

Dikte testleri daha güçlü sonuç verdi

Araştırmada en dikkat çekici sonuç, dikte görevlerinde ortaya çıktı.

Dinleme, anlama, dili işleme, yazıya dönüştürme ve motor koordinasyonu aynı anda gerektiren bu görevler, bilişsel gerilemeyi ortaya çıkarmada diğer testlerden daha etkili bulundu.

Özellikle daha karmaşık cümlelerde katılımcılar arasındaki farkların çok daha net biçimde görüldüğü tespit edildi. El yazısının boyutu, başlangıç süresi ve hareket süresi gibi göstergeler bilişsel durum hakkında güçlü sinyaller verdi.

Erken teşhis için düşük maliyetli yeni yöntem olabilir

Araştırmacılar, bu yöntemin gelecekte sağlık profesyonellerine beyin sağlığını hızlı, düşük maliyetli ve invaziv olmayan bir şekilde takip etme imkânı sunabileceğini düşünüyor.

Çalışmanın sınırlı katılımcı grubuyla yürütüldüğünü vurgulayan ekip, ilaç kullanımı gibi farklı değişkenlerin de sonuçlar üzerinde etkili olabileceğini belirtiyor.

Buna rağmen uzmanlar, el yazısına dayalı testlerin gelecekte nörolojik tarama süreçlerinde pratik bir araç haline gelebileceği görüşünde birleşiyor.

Hedef: günlük sağlık taramalarına entegre edilebilecek sistem

Dr. Matias, uzun vadeli amaçlarının özel laboratuvar ekipmanları gerektirmeyen, kolay uygulanabilir ve sağlık sistemine entegre edilebilecek bir değerlendirme aracı geliştirmek olduğunu söyledi.

Bu yaklaşım, gelecekte bilişsel gerilemenin erken teşhisinde kalem ve kağıdı yeniden önemli bir sağlık aracı haline getirebilir.

KAYNAK: https://www.cumhuriyet.com.tr/bilim-teknoloji/el-yazisi-sanilandan-daha-cok-beyne-dair-bilgi-verebilir-2506737 , https://www.istockphoto.com/tr/foto%C4%9Fraf/ya%C5%9Fl%C4%B1-kad%C4%B1n-g%C3%B6zl%C3%BCk-ile-hafif%C3%A7e-g%C3%BCl%C3%BCmseyerek-portresi-gm953445280-260262683

Haber’in Alınma Saati: 16.48

Haber’in Tarih-Saati: 25.05 / 16.50