Türkiye’de akran zorbalığı dünya ortalamasını aştı

Türkiye’de akran zorbalığının yüzde 40’lara ulaşarak dünya ortalamasını aştığına dikkat çeken Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, öğrencilerdeki ani kişilik değişimlerinin hayati bir uyarı olduğunu belirtti

Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, İstanbul İl Milli Eğitim Müdürlüğü iş birliğinde düzenlenen çevrim içi eğitim programında liselerde görev yapan psikolojik danışmanlarla buluştu. “Okullarda Koruyucu Ruh Sağlığı Hizmetleri, Önleme ve Farkındalık Çalışmaları” başlıklı etkinliğe İstanbul’daki yaklaşık 2 bin rehber öğretmen ve psikolojik danışman katıldı.

Programda, okullarda koruyucu ruh sağlığı uygulamalarının önemi, ergenlerin psikolojik ihtiyaçları ve gençlerle çalışırken uygulanabilecek önleyici yöntemler masaya yatırıldı.

Rehber öğretmenlerin rolü kritik
Prof. Dr. Tarhan, dijitalleşen dünyada gençlerin karşılaştığı risklerin arttığını vurgulayarak, “Rehber öğretmenler okullarda hem sorumluluk hem de fırsat sahibi. Gençleri anlamak ve doğru yönlendirmek için kilit role sahipler” dedi. Tarhan, psikolojik danışmanların yaşadıkları vakaları kayıt altına almalarının mesleki gelişim açısından büyük önem taşıdığını belirterek, olgu defteri tutmanın uzun vadede değerli bir deneyim kazandıracağını aktardı.

Ergenlik dönemi ve kimlik arayışı
Ergenliğin kimlik arayışının yoğun yaşandığı bir dönem olduğunu ifade eden Tarhan, “Gençler ‘Ben kimim, ne istiyorum, niçin buradayım?’ gibi sorular sorar. Bu süreç özellikle 12–15 yaş arasında belirginleşir ve nörobiyolojik gelişim bazı bireylerde 30’lu yaşlara kadar devam edebilir” dedi. Tarhan, ergenlerde duygusal bölgelerin frontal bölgelere kıyasla daha hızlı geliştiğini, bu nedenle gençlerin çoğu zaman düşünmeden hareket edebileceğini ifade etti.

Ergenlerin psikolojik ihtiyaçları
Ergenlerin üç temel psikolojik ihtiyacı olduğunu belirten Tarhan, bunların aidiyet, yeterlilik ve anlam olduğunu söyledi. Bu ihtiyaçların karşılanmasının ergenlik sürecini daha dengeli hale getirdiğini vurguladı. Tarhan, okul ortamında adaletin önemine dikkat çekerek, gençlerin arkadaşları önünde küçük düşürülmemesi gerektiğini belirtti.

Hata yapma ve onarıcı adalet
Gençlerin hata yapma hakkı olduğunu, ancak başkasına zarar veremeyeceklerini hatırlatan Tarhan, “Ceza yerine onarıcı adalet uygulamaları kullanılabilir. Topluma hizmet veya iyilik projeleri gençlerin davranışlarının sonuçlarını anlamasını sağlar” dedi. Ayrıca, korkutarak genç yönetmenin mümkün olmadığını ve açık iletişim ortamlarının sağlanması gerektiğini ifade etti.

Dijitalleşme ve şiddet
Dijital araçların tek başına şiddet üretmediğini belirten Tarhan, ancak psikolojik mekanizmalarla birleştiğinde şiddet eğilimini artırabileceğini söyledi. Sosyal medya ve video oyunlarının şiddeti normalleştirebileceğini, agresif influencer’ların gençler üzerinde model etkisi oluşturduğunu vurguladı. Tarhan, şiddet içeriklerine sürekli maruz kalmanın empatiyi azaltabileceğine de dikkat çekti.

Sosyal ve duygusal öğrenme
Okullarda sosyal ve duygusal becerilerin geliştirilmesinin önemine değinen Tarhan, bu sayede öğrencilerin empati kurmayı ve sorun çözmeyi öğrenebileceğini söyledi. Disiplin uygulamalarında ceza yerine onarıcı yöntemlerin kullanılmasının daha kalıcı sonuçlar verdiğini aktardı.

Krize hazırlık ve risk yönetimi
Tarhan, okullarda şiddet veya intihar vakalarına karşı kriz yönetim planlarının hazırlanması gerektiğini vurgulayarak, bunun yangın güvenliği kadar ciddi bir önlem olduğunu ifade etti. Kriz anında soğukkanlı kalmanın ve doğru müdahale planını uygulamanın kritik olduğunu belirtti.

Akran zorbalığı ve risk işaretleri
Türkiye’de akran zorbalığının dünya ortalamasının üzerinde olduğunu hatırlatan Tarhan, ergenlerde ani kişilik değişimlerinin ve küçük şiddet davranışlarının ileriye dönük risklerin işareti olabileceğini söyledi. Bu tür durumlarda öğrencilerin yakından izlenmesi ve gerekli önlemlerin alınmasının önemine dikkat çekti.

Haber Giriş:17.03.2026 – 23:12

Kaynak:https://www.haberturk.com/turkiye-de-akran-zorbaligi-dunya-ortalamasini-asti-haberler-3870296